Δεν κύλησαν θετικά τα πράγματα για την κυβερνητική προσπάθεια να επανέλθει στο προσκήνιο το αίτημα για ελάφρυνση του ελληνικού χρέους, κατά την πρώτη ημέρα της παρουσίας του Αλέξη Τσίπρα στις Βρυξέλλες. Το κλίμα, η περιρρέουσα ατμόσφαιρα, τα σχόλια γενικότερα και η διάθεση που φάνηκε να υπάρχει εκ μέρους των Ευρωπαίων παραγόντων, μέσα στη Σύνοδο Κορυφής, αλλά και ευρύτερα αυτής, δεν δικαιώνουν προς το παρόν τις προσδοκίες της Αθήνας, ίσως ούτε καν την επιλογή του πρωθυπουργού να σηκώσει από τώρα το θέμα τόσο ψηλά.
Η πρώτη αυτή απόπειρα βέβαια του κ. Τσίπρα να θέσει το ελληνικό αίτημα αυτή την ώρα, θα κριθεί το πρωί της Παρασκευής όταν και θα έχει διαδοχικές συναντήσεις, πριν ξεκινήσουν οι εργασίες της δεύτερης ημέρας της Συνόδου Κορυφής, με τον Γάλλο πρόεδρο Φρανσουά Ολάντ και την Γερμανίδα καγκελάριο Άνγκελα Μέρκελ, ενώ στη συνέχεια θα δει και τον πρόεδρο της Κομισιόν, Ζαν Κλοντ Γιούνκερ.
Ενδεικτική των επιφυλακτικών, έως αρνητικών διαθέσεων στους κόλπους της Ευρωπαϊκής Ένωσης ήταν η ενόχληση που έδειξε ο πρόεδρος του ευρωκοινοβουλίου Μάρτιν Σουλτς όταν κλήθηκε να σχολιάσει τις πληροφορίες ότι αναλαμβάνει πρωτοβουλία για το ελληνικό χρέος. Και μάλιστα λίγο μετά τη συνάντησή του με τον Έλληνα πρωθυπουργό.
«Άκουσα και εγώ τη φήμη αυτή ως Πρόεδρος του ΕΚ, και δεν μπορώ να απαντήσω. Εξεπλάγην από τις φήμες πως το ΕΚ θα λάβει οποιαδήποτε πρωτοβουλία… Θεωρώ πως η πηγή της φήμης αυτής είναι πως στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων της Οικονομικής Επιτροπής, (το θέμα του χρέους) θα υπάρξει στην ατζέντα εργασίας της σε επόμενη συνεδρίαση, αυτό είναι κάτι τυπικό αλλά δεν αποτελεί συγκεκριμένη πρωτοβουλία του ΕΚ» δήλωσε αρχικά ο κ. Σουλτς, αλλά στη συνέχεια ο εκπρόσωπός του προσπάθησε να ανασκευάσει και να διασκεδάσει τις εντυπώσεις, προφανώς αντιλαμβανόμενος ότι εξέθεσε τον κ. Τσίπρα με τη δήλωσή του.
«Ο πρόεδρος Σουλτς εξέφρασε την έκπληξή του για τη διατύπωση της ερώτησης αν το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο θα λάβει δράση στην ελάφρυνση του χρέους για την Ελλάδα. Ο πρόεδρος Σουλτς δεν εξεπλάγη με την θέση της ελληνικής κυβέρνησης και δεν διαφωνεί με αυτήν» σημείωσε ο συνεργάτης του Γερμανού σοσιαλδημοκράτη πολιτικού, στο ΑΠΕ ΜΠΕ.
Ωστόσο, ήδη ο πήχης των προσδοκιών έχει χαμηλώσει εξ αντικειμένου, όσο κι αν η ελληνική πλευρά διατηρεί το θέμα «ζωντανό» και εμφανίζει το στόχο άκρως «ρεαλιστικό». Νωρίτερα άλλωστε ο υπουργός Οικονομικών της Γερμανίας επιμένοντας στη σκληρή στάση, δήλωνε ότι «η ελάφρυνση του χρέους θα μείωνε τη βούληση για μεταρρυθμίσεις στη χώρα».
Την ίδια ώρα πάντως ο διοικητής της ΕΚΤ, Μάριο Ντράγκι, υποστήριζε ότι χρειάζονται μέτρα για την ελάφρυνση του ελληνικού χρέους και μέχρι να ληφθούν η Ελλάδα δεν μπαίνει στο πρόγραμμα της ποσοτικής χαλάρωσης.
Στο αρνητικό κλίμα ήρθε να προστεθεί και η τοποθέτηση του Βόλφγκανγκ Σόιμπλε ότι ότι το πρόβλημα της Ελλάδας δεν είναι το χρέος αλλά η έλλειψη ανταγωνιστικότητας και ότι η ελάφρυνση του χρέους θα μείωνε τη βούληση για μεταρρυθμίσεις στη χώρα, όπως μεταδίδει η Wall Street Journal.
«Δεν κατανοούν ότι το πρόβλημα της Ελλάδας δεν είναι το επίπεδο του χρέους της, αλλά το πρόβλημα της Ελλάδας είναι η έλλειψη ανταγωνιστικότητας και η αδυναμία της να συγκροτήσει (λειτουργική) διοίκηση», δήλωσε ο Σόιμπλε σε εκδήλωση για την παρουσίαση βιβλίου.
«Όλοι προσποιούνται ότι κάποια μορφή ελάφρυνσης του χρέους θα έκανε καλύτερα τα πράγματα στην Ελλάδα. Το μόνο πράγμα που θα άλλαζε είναι ότι θα μειωθεί ακόμη περισσότερο γενικά κάθε βούληση για να ασχοληθούν με μερικές μεταρρυθμίσεις», πρόσθεσε ο Γερμανός υπουργός Οικονομικών.
Μέσα σε αυτό το κλίμα ο κ. Τσίπρας θα επιχειρήσει στις συναντήσεις με Ολάντ και Μέρκελ να αποσπάσει μία πιο σαφή εικόνα για τις προθέσεις τους και διαβεβαιώσεις ότι θα υλοποιηθεί η συμφωνία του περασμένου Μαΐου ότι με την ολοκλήρωση της δεύτερης αξιολόγησης θα δοθούν στην Ελλάδα πιο συγκεκριμένα πράγματα για την ελάφρυνση του χρέους.
Το προσφυγικό
Το κύριο βάρος της παρέμβασης του πρωθυπουργού στην πρώτη ημέρα των εργασιών της Συνόδου Κορυφής στις Βρυξέλλες ήταν για το προσφυγικό. Ο κ. Τσίπρας προσπάθησε να συγκινήσει του Ευρωπαίους για την ελληνική συμβολή στην αντιμετώπιση του θέματος.
«Η Ελλάδα κουβαλά όλο το βάρος της ΕΕ στο προσφυγικό» είχε χαρακτηριστικά και επισήμανε ότι από τις 66.000 θέσεις μετεγκατάστασης από την Ελλάδα προς άλλες χώρες της ΕΕ, έχουν υλοποιηθεί μόνο 5.200.
Ο πρωθυπουργός ζήτησε αποτελεσματική αλληλεγγύη στο προσφυγικό, έναντι «ευέλικτης» ή «κατ’ επιλογήν» αλληλεγγύης, όπως είπε.
Πρόσθεσε ακόμη «δεν κάναμε τη συμφωνία ΕΕ-Τουρκίας για να σφραγίσουμε τη ροή των προσφύγων, αλλά για να αντικαταστήσουμε τις παράνομες ροές με νόμιμες. Αν κάποιοι θέλουν να σφραγίσουν τις προσφυγικές ροές, τότε είναι αναντίστοιχη με τις κοινές μας αρχές».
Πρότεινε να δοθεί σαφής απάντηση στην Τουρκία για το θέμα της βίζας, για να μη δίνονται αφορμές στον Τούρκο Πρόεδρο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν να αμφισβητεί τη συμφωνία ΕΕ-Τουρκίας. Υποστήριξε συγκεκριμένα ότι πρέπει να προωθηθεί η απελευθέρωση της βίζας με εκπλήρωση των κριτηρίων, «όχι όμως με δύο μέτρα και δύο σταθμά για την Κύπρο».